Fikri hakların ihlalinde "Online Dönem"

Kültür ve Turizm Bakanlığı, fiziki nüshaların denetimini yapan ve korsan olduğu belirlenen materyallere el konulması, şüphelilere ilişkin hukuki sürecin başlamasında büyük rolü bulunan İl Denetim Komisyonlarının çalışmalarına mobil teknik ekipman desteği sağlamak amacıyla harekete geçti.

Bakanlık, komisyonların korsanla mücadelesine katkı sunmak için Avea ile sözleşme yaparak 120 adet mobil internet erişimi ve cihazı aldı.

Fikri hak ihlallerinin yoğun olarak yapılması nedeniyle bu cihazların 15'inin İstanbul'a, 6 adetinin Ankara'ya kalanının da diğer illere dağıtımına başlandı.

Öte yandan, Emniyet Genel Müdürlüğünün yürüttüğü “Fikri ve Sınaî Mülkiyet Hakları Uygulamalarında Türk Polisinin Desteklenmesi” isimli eşleştirme projesi kapsamında, polisin teknik kapasitesinin arttırılmasını teminen taşınabilir bilgisayarlar alındı ve polise dağıtıldı.

Fikri hak ihlallerinin yoğun olduğu kentlerde bu ekipmanlarla denetim faaliyetlerini yürütecek olan “Mobil Korsanla Mücadele Timleri” de oluşturulacak.

SİSTEM NASIL ÇALIŞACAK

Denetim komisyonlarına dağıtılacak olan mobil modemler ve bilgisayarlar aracılığıyla Telif Hakları ve Sinema Genel Müdürlüğü ve taşra teşkilatı tarafından yürütülen tüm iş ve işlemlerin otomasyon sistemine aktarılması amacıyla geliştirilen ve kurumsal yazılımların birleşiminden oluşan “TEHAKSİS” bilgi sistemi kapsamında yer alan, “Üyelik Sistemi”, “Süreli Olmayan Yayınlar Bandrol Otomasyon Sistemi”, “Sertifikalandırma Sistemi”, “Yapımcı Belgesi Sistemi” modüllerine doğrudan erişim sağlanacak.

Böylece denetimler sırasında hak sahipliği ve bandrol bilgilerine en hızlı şekilde ulaşılması ve ortak veri tabanı üzerinden yapılan yazılımlar aracılığıyla denetimler sırasında gerekli olabilecek bilgilere erişilmesi sağlanarak, korsan yayınlara ilişkin denetim süresi saniyelere indirilecek. Denetimin, en kısa sürede sağlıklı bir şekilde gerçekleştirilmesi mümkün olacak.

Sistem kapsamında, “Hızlı, etkin ve yerinde sonuç için mobil korsanla mücadele timleri görev yapacak. Korsan eser denetim süresi saniyelere inecek. Fikri hak takibinde online dönem başlayacak. Aralıksız ve yaygın fikri hak denetimi için 81 ilde güçlendirilmiş denetim komisyonları görev yapacak. Hak takipliğinde tüm Türkiye eş zamanlı kapsanacak.”

“KORSANLA MÜCADELE ÖNLEMLERİNİ ÇOĞALTMAYA ÇALIŞIYORUZ”

Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay, konuyla ilgili soruları yanıtlarken, ne olduğu daha iyi anlaşılsın diye adına “fikir hırsızlığı” dediği konuyla ilgili yasal düzenlemelerin yeterli olduğunu söyledi.

Uygulamada sorunlar yaşandığına değinen Bakan Günay, “Çünkü bir sektöre, endüstriye dönüşmüş durumda bu alandaki üretim. Çok daha sıkı bir denetlemeye ve daha acımasız yaptırımlar uygulamaya ihtiyacımız var. Başka önlemlerde tabii gerekiyor ama bu boyutunu şimdilik söylemek istiyorum. Bu anlamdaki önlemleri çoğaltmaya çalışıyoruz” dedi.

Konuyla ilgili İçişleri Bakanlığıyla yakın bir diyalog içinde olduklarını belirten Günay, “Avea ile işbirliği içinde 120 kadar mobil erişim merkezini, Anadolu'da İstanbul ağırlıklı olmak üzere kurmaya çalışıyoruz. Böylece takibi internet ortamından daha kolay, yakın yapmaya ve daha acımasız yaptırımlar uygulamaya gayret edeceğiz. Bakanlık olarak öteki birimlerle işbirliği halinde bu fikri emek hırsızlığıyla mücadelemize devam ediyoruz” diye konuştu.

“TOPLUMSAL BİLİNÇ YÜKSELMESİNE İHTİYACIMIZ VAR”

Fikri hak hırsızlığının önüne geçmek için bütün kurumları ve aileyi kapsayan toplumsal bilinç yükselmesine ihtiyaç olduğunu ifade eden Bakan Günay, şunları kaydetti: “Bir yandan da sanat üretiminin özellikle halkın daha kolay erişebildiği bir hale getirilmesi gerekiyor. Kitabın, CD'nin, kasetin daha kolay ulaşılabilir fiyatlarla halka sunulması gerekiyor. Aradaki makas çok yüksek, 40 lira ile 4 lira arasında tercih yaptığı zaman bir üniversite öğrencisi gidip 4 lira olanı alıyor. Siz bunun hırsızlık olduğunu arkadan çalışıyorsunuz ama bu makas olduğu sürece o talebi de kısamıyorsunuz.

Onun için bir yandan bilinç, bir yandan mücadele ama bir yandan da kültür ve sanat ürünlerinin halkın daha kolay ulaşabileceği bir sunum kolaylığına kavuşturulması gibi bir kaç alanda birden çalışmak gerekiyor.”

İL DENETİM KOMİSYONLARI

5846 sayılı Kanun'da 2004 yılında yapılan değişikliklerle bandrol kullanımına ilişkin ihlallerin tespitini hızlandırmak amacıyla “Denetim Komisyonları”na ilişkin düzenlemeler getirildi.

Buna göre, Bakanlık'la mülki idare amirlerine bandrollenmesi zorunlu olan nüshaların ve süreli olmayan yayınların, bandrollü olup olmadıklarını denetleme görev ve yetkisi verilmiş ve bu denetimi gerçekleştirmek üzere illerde denetim komisyonları oluşturulması hükme bağlandı.

25 Şubat 2010'da Kültür ve Turizm Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı arasında ortak strateji ve politikaların geliştirilerek taraflar arasında işbirliğinin oluşturulması ve uygulamada birliğin sağlanması amacıyla imzalanan İşbirliği Protokolü uyarınca fikri hak ihlallerinin yoğun olduğu illerde kurulmuş bulunan İl Denetim Komisyonlarının 81 ilde faaliyete geçirilmesi kararlaştırıldı.

Ayrıca İl Emniyet Müdürlüklerinin bu denetimlerdeki aktif rolü göz önünde bulundurularak İl Denetim Komisyonu Başkanlığı görevinin İl Emniyet Müdür Yardımcıları tarafından yerine getirilmesi öngörüldü.